Sint- en Pietfeest: meegaan met het kind
Dr. Ewald Vervaet, ontwikkelings- en leespsycholoog; kerngroeplid van de Werk- en Steungroep Kleuteronderwijs (WSK) en werkzaam voor Stichting Histos

Sommige ouders willen de Sinterklaasmythe niet doorgeven omdat ‘ze niet willen liegen tegen hun kinderen’ (NRC-Handelsblad, 29 november). Maar wat is liegen?
Liegen is meer dan het niet vertellen van de waarheid. De verteller gaat met opzet te werk, en wel om óf zichzelf in een gunstiger daglicht te stellen óf de ander te benadelen. Rond de Sinterklaasmythe wordt het kind echter niet benadeeld: het krijgt lekkernijen en andere cadeautjes.
Bovendien gaan ouders en opvoeders mee in zijn leef- en beleefwereld. Een pasgeborene leeft in een magische wereld. Pas het jonge schoolkind (gemiddeld vanaf 6,5 jaar) leeft in de werkelijke wereld. De kleuter (gemiddeld tussen 4,5 en 6,5 jaar) staat daartussen en leeft in een sprookjeswereld, met één been nog in de magie en met één been al in de volle werkelijkheid.
Je kind opvoeden in de Sinterklaastraditie en -mythe is daarom geen liegen maar een meegaan in zijn leef- en beleefwereld. Daarentegen is de Sinterklaasmythe blijven volhouden tegen een kind dat op eigen kracht heeft bedacht dat Sinterklaas niet bestaat (en bij ongeveer 15% van de kinderen is dat het geval), wel een vorm van liegen.

Artikel, uitbreiding van de ingezonden brief

Liegen over Sinterklaas: nee; meegaan met het kind: ja
Dr. Ewald Vervaet, ontwikkelings- en leespsycholoog; kerngroeplid van de Werk- en Steungroep Kleuteronderwijs (WSK) en werkzaam voor Stichting Histos

Sommige ouders willen de Sinterklaasmythe niet doorgeven omdat ‘ze niet willen liegen tegen hun kinderen’ (NRC-Handelsblad, 29 november). Maar wat is liegen?

Liegen
Liegen heeft alles te maken met het niet vertellen van de waarheid. Maar het is meer dan dat. Zich vergissen is geen liegen. Een wetenschappelijke voorspelling die niet uitkomt, is geen bedrog. Iemand met een smoes naar de uitreiking van een lintje lokken, is een ‘leugentje om bestwil’. Een kind dat niet de werkelijke tijd hoort om van gezeur af te zijn, wordt gedoe bespaard. En zo kunnen we nog een tijdje doorgaan.
Tussen liegen en waarheid zit kennelijk flink wat licht. In het artikel lees ik daar bij de ouders die ‘niet willen liegen’ te weinig van terug.
Liegen is dan ook meer dan het niet vertellen van de waarheid. Om te beginnen moet opzet in het spel zijn. Vervolgens zijn er voor- en nadelen in het spel. Liegen is dan ook het opzettelijk niet vertellen van de waarheid, met de bedoeling om zichzelf in een gunstiger daglicht te stellen dan wel om de ander te benadelen.
In het geval van het meedoen met de Sinterklaasmythe is aan dat laatste niet voldaan. Immers, de gever van een Sinterklaasgeschenk probeert zichzelf niet beter voor te doen dan hij is, want hij laat Sinterklaas met de eer strijken. En het kind is niet het slachtoffer van een leugen, maar wordt bevoordeeld want het krijgt lekkernijen en andere cadeautjes.
Het kind wordt zelfs dubbel bevoordeeld. Om dat te plaatsen duiken we even in zijn psychologische ontwikkeling.

KLIK HIER voor de verdere uitleg van Ewald Vervaet over de psychologische ontwikkeling…